روش تحلیل سیاسی

حسن بهشتی‌پور کارشناس مسائل بین‌الملل

روزنامه همشهری  21/8/92

چهارشنبه این هفته ایران و ۱+۵ در حالی پای میز مذاکرات در ژنو حاضر می‌شوند که در ۸سال گذشته که مذاکرات ادامه داشته تا‌کنون در هیچ مقطعی دوطرف تا این حد به یکدیگر نزدیک نشده بودند و از این حیث بهترین شرایط خود را تجربه می‌کنند.

با این حال این دور از مذاکرات با 2مانع جدی در داخل آمریکا مواجه است. ابتدا لابی صهیونیستی که همه امکانات خود را بسیج کرده و به صراحت اعلام کرده که از هیچ کوششی در جهت ایجاد مانع در مسیر توافق میان ایران و 1+5 دریغ نخواهد کرد و دیگری کنگره که به‌رغم هشدارهای اوباما و کری مبنی بر به‌بن‌بست رسیدن مذاکرات درصورت تصویب دور جدید تحریم‌ها، به‌نظر می‌رسد همچنان بر افزایش تحریم‌ها که می‌تواند مانند سم مهلکی در روند مذاکرات اخلال ایجاد کند، اصرار دارد.

هرچند که دولت آمریکا تا‌کنون نشان داده که با افزایش فشار تحریم‌ها مخالف است، اما برخی بر این باورند که اتفاقا خود دولت امریکا نسبت به تشدید تحریم‌ها بی‌میل نیست و مخالفت‌های ظاهری آمریکا نوعی پوشش و صحنه‌سازی‌ بیش نیست و تصویب دور جدید تحریم‌ها با هماهنگی کامل میان دولت و کنگره و با هدف گرانفروشی صورت می‌گیرد. با این همه نگارنده بر این باور است که این اختلافات به‌صورت واقعی و کاملا جدی وجود دارد.

ایران گام نخست را بلند و داوطلبانه برداشت

حسن بهشتی پور کارشناس مسائل بین المللی در گفت و گو با دیپلماسی ایرانی معتقد است در صورتی این توافق نامه می تواند موفق باشد که تعهدات دو طرفه باشد، مسائل به صورت مرحله ای پیش رود و حق غنی سازی ایران به رسمیت شناخته شود.

دیپلماسی ایرانی : یوکیو آمانو، دبیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی، روز دوشنبه (۲۰ آبان / ۱۱ نوامبر)  با علی اکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، در تهران دیدار کرد. در این دیدار تواقفنامه ای بین ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی امضا شد که نقشه راهی برای ادامه همکاری های فنی خواهد بود.بر اساس توافقنامه جدید ، بازرسان آژانس اجازه دارند از سایت آب سنگین اراک و همچنین معدن گچین در بندرعباس بازدید کنند. تقاضای دیدار از این دو محل پیشتر از سوی آژانس بین المللی انرژی اتمی مطرح شده بود.علی اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، به خبرگزاری ایسنا گفت که ایران با این کار، اراده و آمادگی اش را برای بسته شدن پرونده اتمی اش نشان داده است.مدالیته که ایران و آژانس از نوامبر 2011 تا کنون 12 بار درباره آن مذاکره کرده اند، تلاش می کند چارچوبی تدوین کند که مسائل باقی مانده میان ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی بویژه درباره PMD (ابعاد احتمالی نظامی) را حل کند. ایران مجموعه اسنادی را که آژانس با اتمام به آنها چنین ادعاهایی را علیه ایران مطرح کرده جعلی می داند؛ با این حال خود را آماده کرده است تا به شرط تدوین یک چارچوب کاری که وظایف و تعهدات هر یک از دو طرف روشن کند، درباره حل و فصل این موضوعات با آژانس همکاری کند. مطابق مقررات موجود پادمانی و حتی پروتکل ایران هیچ تعهدی برای پاسخ دادن به سوال های آژانس در این حوزه ندارد. با این همه مدالیته _ اسلوب، روش و طریق_ جدید، موافقتنامه‏ای ویژه برای تنها یک دسته از ابهامات باقیمانده مورد ادعای غرب در فعالیت‏های هسته‏ای صلح آمیز کشور است. حسن بهشتی پور کارشناس مسائل بین المللی در گفت و گو با دیپلماسی ایرانی معتقد است در صورتی این توافق نامه می تواند موفق باشد که تعهدات دو طرفه باشد، مسائل به صورت مرحله ای پیش رود و حق غنی سازی ایران به رسمیت شناخته شود:

مقدمه:

پس از سه روز مذاکرات سخت و فشرده در ژنو بین ایران و کشورهای گروه پنج به علاوه یک این مذاکرات بدون دستیابی به نتیجه نهایی ،پایان یافت. با وجود این  مذاکرات ژنو را می توان نقطه عطف و تحول مهمی در ده سال اخیر محسوب کرد زیرا  در روز آخرمذاکرات  با همراه شدن  وزیران امور خارجه  آلمان ، آمریکا ، انگلیس ، روسیه ، فرانسه و قائم مقام وزیر خارجه چین به نقطه جدیدی رسید که اگر نبود کارشکنی وزیر خارجه فرانسه ،حتما می توانست به یک نقشه راه اساسی برای روزهای آینده در مذاکرات تبدیل شود.  

حسن بهشتی‌پور / کارشناس مسائل بین‌الملل

منبع: روزنامه ایران سال نوزدهم شماره 5506 هیجدهم آبان  1392 صفحه 3

 قرائن نشان مي‌دهد مذاكرات ژنو همراه با پيشرفت بوده است. در اين راستا گام مهمي برداشته شد كه منجر به گرد هم آمدن وزراي كشورهاي حاضر در مذاكرات به دور يك ميز در ژنو شد. از سوي ديگر واكنش‌ها و گفته‌هاي بنيامين نتانياهو مبني بر اين كه ايران «امتياز قرن» را در اين مذاكرات به دست آورده، نشان مي‌دهد ابتكار عمل در دست تيم ايراني بوده است؛ تيمي كه از حمايت مردم خود و رهبران سياسي‌اش برخوردار است. نتانياهو به عنوان فردي كه جزو دشمنان ايران محسوب مي‌شود، وقتي سخن از اين مذاكرات به ميان مي‌آيد، به گونه‌اي سخن مي‌گويد كه ما متوجه مي‌شويم ايران به خواسته‌هاي خود بعد از چند سال دست يافته است. 

مردم تاجیکستان  روزچهارشنبه  پانزدهم آبان  1392 برای شرکت در انتخابات ریاست جمهوری این کشور در 69 حوزه انتخاباتی حضور یافتند و آراء خود را در بیش از 3151 صندوق رای گیری ریختند.

همانگونه که همه انتظار داشتند به دلیل شرایط موجود در رقابت های انتخاباتی هیچکدام از پنج نامزد رقیب نتوانستند آراء لازم را برای پایان دادن به حکومت 21 ساله "امامعلی رحمان" بدست آورند.

آقای رحمان که از سال 1992 تاکنون زمام امور تاجیکستان را بر عهده دارد با بدست آوردن هشتاد وسه و شش دهم درصد آراء  پیروز انتخابات اعلام شد.

 شیر‌محمد شاهیان، رئیس کمیسیون مرکزی انتخابات تاجیکستان، اعلام کرد  از سه میلیون و ۶۴۰ هزار نفری که در انتخابات شرکت کردند ، بیش از سه میلیون و ۲۳۰ هزار نفر به آقای رحمان رای داده اند.

از آنجا که بر اساس آمارهای رسمی از جمعیت حدود هشت میلیونی تاجیکستان،  بیش از سه میلیون و ۶۴۰ هزار نفر در انتخابات شرکت کردند، می توان نتیجه گرفت  پنج رقیب آقای رحمان درمجموع  تنها توانستند  410 هزار رای بدست آورند. این نشان می دهد رقبای آقای رحمان چندان اقبالی برای رقابت جدی با او را نداشتند .

 منبع: روزنامه دنیای اقتصاد - شماره ۳۰۵۸ چهرشنبه 15 آبان 1392

حسن بهشتی پور*

با گذشت بیش از یک ماه از برگزاری دور نخست مذاکرات هسته‎ای ایران و گروه 1+5 در ژنو و ارائه بسته پیشنهادی ایران به طرف مقابل، اکنون قرار است دور دوم مذاکرات، شانزدهم و هفدهم آبان ماه در ژنو برگزار شود؛ با توجه به اینکه در مذاکرات ژنو يك ایران پيشنهادهايي به طرف مقابل ارائه داد، انتظار می‎رود در این نشست، طرف‎های غربی که برای مشورت با پایتخت‎هایشان رفته بودند، به طرح پیشنهادی ایران پاسخ دهند. 
از جمله مسائلی که ایران پیشنهاد داده، این است که غنی سازی اورانیوم در خاک‌كشور به رسمیت شناخته شود. همچنین تحریم‎ها در یک جدول زمانی یک ساله به پایان برسد. در واقع ایران به طور کامل مشخص کرده که چه کسی، چه کاری را باید انجام دهد. مسئله‎ای که وجود دارد، این است که فضای مذاکرات در هر دو طرف اکنون بسیار سنگین است. در ایران تظاهرات 13 آبان نشان داد افکار عمومی نسبت به سیاست‎‏های کلی غرب بدبین است. نوع موضع‏گیری‎های نمایندگان کنگره آمریکا هم بیانگر آن است که در آنجا نیز فضا نسبت به ایران و مذاکره با کشور ما مساعد نیست. در حال حاضر هر دو طرف تحت فشار هستند و به نظر می‎رسد دو طرف باید به یک راهکار مشترک دست یابند تا بتوانند در داخل فضا را آرام کنند. آنچه اکنون در رسانه‏‎های غرب مطرح می‎شود، این است که آنها تنها جلوی تشدید تحریم‎ها را گرفته‏اند اما آن را کاهش نداده‎اند. همچنین ایران انتظار دارد غرب به صورتی وارد عمل شود که ایران بتواند راحت‎تر نفتش را به فروش برساند. اکنون باید منتظر باشیم و ببینیم واکنش طرف مقابل به پیشنهادهاي ایران چه خواهد بود. در ادامه چون در شرایط فعلی هر دو طرف نسبت به هم بدبین هستند باید اقداماتی در راستای رفع این وضعیت انجام گیرد. این اقدامات باید همزمان باشد و به اعتمادسازی دوجانبه نیز کمک کند. البته در روابط بین‎الملل بحث اعتماد، نسبی است و هیچ وقت صفر یا صددرصد نیست. در حال حاضر ایران و طرف غربی باید وارد مذاکره شوند تا اعتماد یکدیگر را جلب کنند؛ چرا که بر اساس قراردادها، اعتماد حاصل می‎شود. در این رابطه ایران می‎تواند غنی سازی 20درصدی اورانیوم را برای 6 ماه متوقف کند و در مقابل غرب نیز تحریم‎های یک جانبه و خارج از قطعنامه‎های شورای امنیت را لغو کند. اکنون دیگر زمان آن فرارسیده که دو طرف وارد اقدامات اساسی شوند زیرا با تحرکات عادی دیپلماتیک این گره باز نخواهد شد. در نهایت پیرامون احتمالات و صحبت‎هایی که راجع به تعلیق فردو بیان می‎شود باید گفت از آنجایی که فردو زیر نظر آژانس است و هیچ فعالیت مخفی آنجا صورت نمی‎گیرد، صحبت راجع به آن در این مرحله از مذاکرات خیلی ضرورت ندارد مگر اینکه بحث توقف فعالیت‎های غنی‌سازی 20 درصدی اورانیوم مطرح شود؛ در این شرایط چون این فعالیت در فردو انجام می‌شود اگر دو طرف در مورد توقف غنی‌سازی 20 درصدی به توافق برسند بحث تعلیق فردو نیز مطرح خواهد شد.